Πέμπτη 29 Οκτωβρίου 2026

Ελπίδα και Επιθυμία - Giorgio Agamben


Η κατάστασή μας, όσον αφορά την ελπίδα και την επιθυμία, μοιάζει με εκείνη των ανθρώπων που, στη Θεία Κωμωδία του Δάντη, βρίσκονται στον Λίμβο [limbo] και, με τα λόγια του Βιργιλίου, επιθυμούν χωρίς να έχουν πλέον ελπίδα (sanza speme vivemo in disio). Και εμείς, όπως οι κάτοικοι του Λίμβου, είμαστε μετέωροι ανάμεσα στην επιθυμία και την ελπίδα, έχουμε χάσει την ελπίδα για έναν καλύτερο κόσμο και, ωστόσο, συνεχίζουμε ματαίως να τον επιθυμούμε, χωρίς να μπορούμε να κάνουμε αλλιώς. Για να βγούμε από αυτή τη λιμβοειδή κατάσταση, οφείλουμε να στρέψουμε την ελπίδα μας όχι σε κάποιο αγαθό που μας λείπει και θέλουμε να το αποκτήσουμε, αλλά σε εκείνο που ήδη έχουμε, στο αγαθό που βρίσκεται μέσα μας, ώστε παραμένοντας ζωντανό, να κάνει κι εμάς να ζήσουμε. Κι αν η πίστη έγκειται, σύμφωνα με τα λόγια του αποστόλου, στην ύπαρξη των πραγμάτων που ελπίσαμε, αυτά είναι παρόντα μέσα μας και μπροστά μας, με την επιθυμία ενός αγαθού στο οποίο πιστέψαμε να έχει ήδη πάντοτε εκπληρωθεί. Η ελπίδα σε αυτό που έχουμε είναι, δηλαδή, μια ιδιαίτερη μορφή μνήμης που δεν περιορίζεται να θυμάται ένα περασμένο αγαθό, αλλά δρα αδιάκοπα γιατί αυτό παραμένει παρόν και ζωντανό. Και αυτή η αντιστροφή της ελπίδας σε μνήμη είναι η σκέψη, η ζωή του πνεύματος.

 

20 Οκτωβρίου 2026

 

 

Υ.Γ. (του Παναγιώτη Καλαμαρά)Στις 10 Οκτώβρη 2026, στο «Στέκι Άνω-Κάτω Πατησίων», έγινε βιβλιοπαρουσίαση των πρακτικών της συνάντησης αναρχικών στην Πάτρα τον Απρίλη του 1986, που επιμελήθηκαν και κυκλοφόρησαν οι εκδόσεις «Όσα είπαμε παλιά ισχύουν». Παραβρέθηκαν κάμποσα συντρόφια από τα παλιά, κάποια από τα οποία με μεγάλη χαρά συνάντησα μετά από αρκετά χρόνια. Ειπώθηκαν πολλά και σημαντικά, ιδίως σε σχέση με την κινηματική μνήμη και την αξία διατήρησής της, ώστε να υπάρχει ώσμωση και με τις εμπειρίες των νεότερων γενεών (κάτι, άλλωστε, που ήταν κι ένας από τους σκοπούς της συγκεκριμένης έκδοσης). Η εκδήλωση ήταν μια από τις καλύτερες που έχω παραβρεθεί τα τελευταία χρόνια και κράτησε αμείωτο το ενδιαφέρον μέχρι τη λήξη της, αν κάποιες αντεγκλήσεις μεταξύ των ομιλητριών/ών έδειξαν ότι μερικά παλιά κουσούρια του αντιεξουσιαστικού «χώρου» δεν έχουν ξεπεραστεί ακόμη. Εγώ σκεφτόμουν την Άντι, που μαζί της είχα πάει τότε στην Πάτρα και ποτέ δεν έμαθα τι απέγινε, οπότε, κάπως νοσταλγικά, μου ήρθαν στο μυαλό κάποιοι στίχοι του Ηλία Λάγιου: «Τώρα, γνωρίζω, επακριβώς. Σε κάποιο ευσπλαγχνικό μονοπάτι του σύμπαντος χρόνου ένας άντρας και μια γυναίκα θα συναντηθούν. Θα κοιταχθούν πρόσωπο προς πρόσωπον και θα αναγνωρίσουν ο ένας τον άλλον. Φιλάνθρωποι καιροί και τόποι θα εξαπλωθούν προς χάριν τους. Δεν θα είμαστε βέβαια εσύ κι εγώ, αλλά τι σημασία μπορεί να έχει αυτό μπροστά σε τόσην αιωνιότητα». 

 


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου